Polska

L4 przy kilku etatach: od stycznia nowe zasady wystawiania zwolnień

Od 1 stycznia 2027 r. osoby z kilkoma tytułami do ubezpieczenia chorobowego będą mogły poprosić lekarza, by nie wystawiał zwolnienia z pracy, którą mimo choroby da się wykonywać. ZUS podkreśla, że to wyjątek, a nie nowa reguła.

Co dokładnie się zmienia

Do końca 2026 r. obowiązuje zasada, że jeśli ubezpieczony podlega ubezpieczeniom z co najmniej dwóch tytułów, niezdolność do pracy z powodu choroby dotyczy każdego z nich. Dla każdego tytułu wystawia się odrębne zwolnienie – wyjaśnia ZUS na swojej stronie.

Zmiana, która zacznie obowiązywać 1 stycznia 2027 r., polega na tym, że lekarz – na żądanie ubezpieczonego – nie będzie miał obowiązku wystawić zwolnienia z określonego tytułu, jeżeli praca w tym miejscu może być wykonywana z uwagi na jej rodzaj. ZUS zaznacza, że w pozostałym zakresie zasady wystawiania zwolnień się nie zmieniają.

Kto decyduje

Nowe przepisy nie dają pracownikowi swobodnego wyboru. Pacjent musi zgłosić taką prośbę, a lekarz ocenia, czy stan zdrowia i charakter pracy na to pozwalają. Jeśli uzna, że pacjent nie powinien pracować w ogóle, wystawi zwolnienie na wszystkie tytuły. Bez prośby pacjenta zwolnienie będzie wystawiane tak jak dotąd – na wszystkie tytuły.

Przykład z materiałów resortu: chirurg ze złamanym palcem nie może operować, ale może poprowadzić wykład. Rozwiązanie dotyczy odrębnych tytułów ubezpieczenia (np. etat i umowa zlecenia albo dwóch pracodawców), a nie różnych obowiązków w ramach jednego zatrudnienia.

Obowiązek wobec płatnika zasiłku

Osoba, która skorzysta z tego rozwiązania, będzie musiała poinformować płatnika składek uprawnionego do wypłaty zasiłku o okresie, na który wystawiono jej zwolnienie z innego tytułu. Zasiłek chorobowy przysługuje wyłącznie z tego tytułu, z którego wystawiono L4.

Od 1 stycznia 2027 r. zmienią się też zasady okresu zasiłkowego: niezależnie od liczby tytułów ubezpieczenia chorobowego ustalany będzie jeden okres zasiłkowy, a pokrywające się dni zwolnień liczy się tylko raz.

Ustawa i wcześniejsze etapy reformy

Zmiany wynikają z ustawy z 18 grudnia 2025 r. Jej część obowiązuje od 13 kwietnia 2026 r. i dotyczy m.in. kontroli wykorzystywania zwolnień oraz oceny, kiedy aktywność w trakcie L4 oznacza utratę zasiłku. Praca zarobkowa w czasie zwolnienia z innego tytułu nadal może pozbawić zasiłku, jeśli nie mieści się w nowym wyjątku.

Od 2027 r. zmienia się także orzecznictwo ZUS: zamiast trzyosobowych komisji lekarskich orzeczenia mają wydawać jednoosobowo lekarze orzecznicy.

Tomasz Kamiński

Tomasz Kamiński, redaktor serwisu DigitalNexus.pl. Zajmuje się tematyką show-biznesową i rozrywką. Ukończył dziennikarstwo i medioznawstwo na Uniwersytecie Warszawskim. W wolnym czasie gra w gry, jest fanatykiem Call of Duty. W temacie gier pisze od 2008 roku.