Od 10 lipca 2027 r. zacznie być stosowane unijne rozporządzenie AMLR o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy. Sprzedawcy m.in. biżuterii i zegarków za ponad 10 tys. euro (ok. 43 tys. zł) będą musieli zweryfikować tożsamość klienta, ale przepisy nie mówią wprost o PESEL-u przy każdym zakupie.
Podstawą jest rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1624 z 31 maja 2024 r. Jego przepisy zaczynają obowiązywać 10 lipca 2027 r. Według doniesień medialnych niektóre podmioty, np. zawodowe kluby piłkarskie i agenci piłkarscy, zostaną objęte obowiązkami dopiero od 10 lipca 2029 r.
Kogo dotyczą nowe obowiązki
Rozporządzenie nie nakazuje legitymowania każdego kupującego. Obowiązek powstaje tylko wtedy, gdy transakcję prowadzi podmiot zobowiązany, czyli taki, który podlega przepisom AML. Jak wynika z preambuły rozporządzenia, handlowcy towarami co do zasady przestają być objęci tymi obowiązkami, a wyjątkiem są osoby handlujące metalami szlachetnymi, kamieniami szlachetnymi, innymi dobrami o wysokiej wartości i dobrami kultury.
W praktyce, jak opisują polskie media, chodzi m.in. o sprzedawców biżuterii, złota i zegarków, galerie sztuki, domy aukcyjne i dealerów samochodów. Dla luksusowych aut próg ma wynosić 250 tys. euro, a dla samolotów i łodzi 7,5 mln euro. Zwykły zakup samochodu za kilkadziesiąt tysięcy złotych nie powinien więc uruchamiać tej procedury.
Nowe obowiązki obejmą też m.in. dostawców usług kryptoaktywów, platformy crowdfundingowe i niebankowych pośredników kredytowych.
Co z PESEL-em
Według omówień przepisów rozporządzenie nie wskazuje numeru PESEL z nazwy. Określa natomiast zakres danych potrzebnych do identyfikacji osoby fizycznej, a w Polsce rolę numeru identyfikacyjnego może pełnić właśnie PESEL. Sprzedawca ma ustalić, z kim zawiera transakcję, i sprawdzić, czy klient nie działa w imieniu innej osoby. Zwykle będzie to wymagało okazania dokumentu tożsamości.
Znaczenie ma wartość transakcji, a nie forma płatności. Weryfikacja ma obowiązywać niezależnie od tego, czy klient płaci gotówką, kartą czy przelewem. Rozporządzenie przewiduje też ogólnounijny limit płatności gotówkowych na 10 tys. euro.
Co to oznacza dla kupujących
- Przy zakupie biżuterii, zegarka, złota lub dzieła sztuki za ponad 10 tys. euro trzeba się liczyć z koniecznością okazania dokumentu i podania danych identyfikacyjnych.
- Zakupy poniżej tego progu w typowym sklepie nie będą objęte tą procedurą.
- Dla aut próg wynosi 250 tys. euro, więc dotyczy to tylko segmentu luksusowego.
- Kwota w złotych zależy od kursu euro: 43 tys. zł to wartość orientacyjna.
Komentarze