Podczas środowej audiencji generalnej 4 listopada Leon XIV wezwał Polaków do uznania, że „pokój buduje się na sprawiedliwości, poszanowaniu prawa i dialogu, a nie na przemocy”. Papież nawiązał do 70. rocznicy uwolnienia kardynałów Stefana Wyszyńskiego i Józsefa Mindszentyego.
Pełny tekst pozdrowienia
Według Vatican News, które opublikowało całość pozdrowienia, papież zwrócił się do polskich pielgrzymów krótko, na końcu audiencji. Nagranie wystąpienia jest dostępne na kanale Vatican News.
„Pozdrawiam serdecznie Polaków! Siedemdziesiąt lat temu zostali zwolnieni z więzienia bohaterscy Prymasi Polski i Węgier, Kardynałowie Stefan Wyszyński i József Mindszenty. Przypominając słowa, jakie Papież Pius XII napisał przy tej okazji w Encyklice Laetamur admodum, wzywam do uznania, że pokój buduje się na sprawiedliwości, poszanowaniu prawa i dialogu, a nie na przemocy. Wszystkim wam błogosławię!”
— Leon XIV podczas audiencji generalnej, 4 listopada, za Vatican News
Dwaj prymasi i encyklika Piusa XII
Wyszyński i Mindszenty byli symbolami oporu Kościoła wobec komunistycznych represji w Polsce i na Węgrzech. Papież przywołał encyklikę Piusa XII „Laetamur admodum”, z której zaczerpnął myśl o warunkach pokoju. Cytat o prawie i dialogu pochodzi więc z nawiązania do dokumentu z połowy XX wieku, a nie z odrębnego komentarza do bieżących wydarzeń.
Papież nie wymienił w wystąpieniu żadnej konkretnej sprawy w Polsce, w tym Trybunału Konstytucyjnego. Takie powiązanie pojawia się w komentarzach mediów, m.in. „Rzeczpospolitej” i Polsat News, które zwracają uwagę, że o Polsce jest ostatnio głośno z powodu sporu wokół TK.
Kto był na audiencji
Z Polski i od Polonii przybyli m.in. pielgrzymi z parafii św. Gertrudy we Franklin Park w archidiecezji Chicago oraz z parafii św. Michała Archanioła w Warszawie. Byli też członkowie Stowarzyszenia na Rzecz Osób Niepełnosprawnych oraz Ich Rodzin w Chełmie Śląskim, uczestnicy Marszu św. Bogumiła z Uniejowa (diecezja włocławska) oraz członkowie Krakowskiego Bractwa Kurkowego, którzy przybyli nawiedzić relikwie św. Jana Pawła II.
Głównym tematem katechezy było zaangażowanie chrześcijan w życie gospodarcze i polityczne na rzecz pokoju. Papież kontynuuje cykl poświęcony konstytucji duszpasterskiej „Gaudium et spes” z 1965 r., jak informuje Vatican News.
Tło: spór wokół Trybunału Konstytucyjnego
Od piątku 30 października trwa w Polsce konflikt o kierownictwo TK. Sędzia Anna Korwin-Piotrowska ogłosiła przejęcie obowiązków prezesa i przerwę w czynnościach Bogdana Święczkowskiego oraz jego zastępcy. Święczkowski nazywa to „zamachem stanu” i nie uznaje jej za sędzię Trybunału. Przed budynkiem odbywały się demonstracje, a prezydent Karol Nawrocki przerwał podróż do Senegalu i przyjechał pod TK. Spór nie jest rozstrzygnięty.
Co to oznacza
Dla czytelnika w Polsce to przede wszystkim kolejne pozdrowienie papieża skierowane do rodaków: Leon XIV zwraca się do Polaków co tydzień na audiencjach generalnych, o czym pisaliśmy m.in. przy okazji powrotu papieża na audiencję po operacji. Tym razem akcent padł na prawo i dialog, ale Watykan nie odniósł tych słów do żadnej polskiej instytucji ani sporu.
